Oudtshoorn: GOP en Begroting goedgekeur

Deur Garnett Wicomb
“DIE inkomste van die Groter Oudtshoorn Munisipaliteit verkeer steeds onder geweldige druk en daarom was dit onvermydelik om tariewe vir die komende boekjaar te verhoog.”

So het die uitvoerende burgemeester, Colan Sylvester, verlede Donderdag tydens ’n spesiale raadsvergadering in sy 2019 begrotingsrede gesê.

Die 2019/20-begroting sowel as die Geïnte­greer­de Ontwikkelingsplan (GOP) is met die teenstemme van die ANC, Icosa, Sarco en die EFF goedgekeur.

Volgens die burgemeester is die begroting onder uiters uitdagende omstandighede opgestel en was die raad genoodsaak om tariewe te verhoog.

“Die Suid-Afrikaanse ekonomie wat nie die afgelope vier jaar uit die blokke kon kom nie, het ook op Oudtshoorn se ekonomie ’n invloed gehad. Dit het die finansiële herstel vertraag omdat inwoners gebuk gaan onder taai ekonomiese tye wat weer lei tot ’n afname in munisipale inkomste.”

Inwoners van die Groter Oudtshoorn kan hulle dus gereed maak om van 1 Julie 2019 sowat 13% meer te betaal vir krag en 10,5% meer vir vullis­verwydering. Die tarief vir water styg met tussen 7,6% en 12% afhangende die skaal van verbruik, die tarief vir sanitasie styg met 6,5% en die vir eiendomsbelasting met 5,8%.

Die 2019/20-begroting bestaan uit ’n bedryfsbegroting van R688,65 miljoen en ’n kapitaalbegro­ting van R89,47 miljoen.

Fondse vir die kapitaalbegroting word grotendeels van die nasionale en provinsiale regerings verkry, naamlik R57,48 miljoen, terwyl die munisipaliteit R14 miljoen uit eie inkomste sal moet bydra en vir die eerste keer in vier jaar ’n lening van R18 miljoen sal moet aangaan.

Onder die bedryfsbegroting is die besteding aan werknemers die grootste uitgawe, naamlik 40,20% en ’n groot poging sal aangewend moet word om die koste te verminder sonder om dienslewering te verswak.

Net meer as R42 miljoen (R42,326 miljoen) van die kapitaalbegroting gaan aan die afdeling vir water, R13,7 miljoen vir sanitasie en R10,24 miljoen vir gemeenskapsdienste. Verder word R7,7 miljoen begroot vir sanitasie en R6,48 miljoen vir elektrisiteit.

Sylvester het beklemtoon dat die voorsiening van infrastruktuur die sleutel sal wees tot lang­termyn finansiële volhoubaarheid van die munisipaliteit.

Volgens die burgemeester het die Oudtshoorn munisipaliteit goeie vordering gemaak met die finansiële herstelplan – van bykanse bankrotskap tydens administrasie tot waar die munisipaliteit nou in ’n proses is om te begin fokus op ekonomiese hulpbronne tot dienslewering.

Die finansiële posisie van die munisipaliteit het in die laaste drie jaar verbeter van ’n kontantvloei- tekort van byna R110 miljoen in Augustus 2015 tot ’n positiewe kontantvloei van R98,3 miljoen op 28 Februarie vanjaar. Handelskrediteure het van R90 miljoen in November 2015 verminder tot die huidige R4,5 miljoen.

Verder het skuldinvordering toegeneem van 86% vroeg in 2016 tot 96% vanjaar. Dit verteenwoordig egter steeds ’n onder-invordering van om en by R14 miljoen vir die huidige boekjaar.
R600 000 is begroot vir opleidingsgeleenthede vir jongmense van Oudtshoorn.

In die bedryfsbegroting word ook voorsiening ge­maak vir die subsidiëring van sowat 7 000 deer­nishuishoudings wat maandeliks 6 kl water en 50 elektrisiteitseenhede gratis ontvang asook 100%-subsidiëring van vullisverwydering en sanitasie.

Voorsiening word ook gemaak vir 100 gratis elektrisiteitseenhede vir deernishuishoudings waar inwoners gekoppel is aan lewensondersteuning­stelsels waarvoor elektrisiteit benodig word.

Henry Tyatya, hoofsweep van die ANC, het in sy teenstem van die begroting gesê dat dit nie die armes se behoeftes aanspreek nie.

Gavin Juthe van Sarco het gesê die burgemees­ter moet die blaam dra vir die powere gemeenskapsdeelnameproses. Volgens hom het slegs 1 000 van die 100 000 inwoners van Oudtshoorn daaraan deelgeneem terwyl die imbizo’s ook baie swak bygewoon is. Dit is volgens hom ’n skande en word mense op plase ook heeltemal vergeet.

Diswayne Maarman van die EFF het gesê hy kan nie die begroting of GOP steun nie omdat die DA vergeet het waarvoor hulle verkies is en die dorp se infrastruktuur al verder verswak. Hy het veral sy kommer uitgespreek oor die stortingsterreine in woongebiede. Volgens hom was daar ook geen openbare deelname nie.

Vlancio Donson (Icosa) het die mening uitgespreek dat die gratis water en elektrisiteit vir deernishuishoudings onvoldoende is en verhoog behoort te word.

Klasie Windvogel (ANC) het gesê die burgemeester is ’n verskoning aan die armes verskuldig omdat hul behoeftes nie in die begroting aangespreek word nie.

“Die goed wat die burgemeester sê, klink net mooi.”

Volgens hom word raadslede se salarisse deur die inwoners betaal, maar dat almal nie geken word in die begroting nie.

Die burgemeester het alle raadslede, lede van die publiek, besighede, landbou en alle ander rolspelers bedank vir hul bydrae in die prosesse om seker te maak dat die begroting dienslewering aan die gemeenskap aanspreek.