Briewe

Waarom so ’n onbesonnenheid?

Insake die naamsverandering van Voor­trekkerweg na Nelson Mandela Boulevard.

Hierdie planne deur sekere individue in die Oudtshoorn Munisipaliteit is sowaar een van die swakste bevliegings wat ons munisipale beheerders in ’n lang tyd gehad het. Waarom wil hulle so ’n onbesonnendheid aanvang? Dit maak net mooi geen sin nie.

Die naam bestaan al lank en is ingeburger in die dorp. Almal ken dit en is gewoond daaraan. Dit herdenk ook die geskiedkundige Voortrekkertrek van ’n eeu of wat gelede. Dit gaan duisende rande kos om die naam te verander. Dit gaan vir lang tye verwarring veroorsaak vir GPS-gebruikers wat nie die nuwe naam reflekteer nie. Dit gaan groot ongelukkigheid veroorsaak by ’n groot deel van die dorp se inwoners.

Die verandering word onoortuigend gemotiveer asof dit dan nou ’n klomp ANC-gesindes sal swaai om tydens die komende verkiesing vir die DA te stem. Dis absolute nonsens. Niemand verander van party net omdat ’n straat sy naam verander het nie.

Kan jy glo die DA-gesinde raad be­kook so iets onsinnig! As hulle dink hulle gaan stemme wen, moet hulle ook dink hoeveel stemme gaan hulle verloor.

Dink die raadslede wat die verande­-ring teweeg wil bring, dalk hulle gaan die nagedagtenis van Mandela vereer? Hom respek betoon? Eerstens is hy al oorlede en sal niks daarvan weet nie en tweedens is daar al seker ’n honderd strate en geboue na hom vernoem. Om dit nou na al die jare te wil doen spreek van onoorspronklikheid en ’n gevoel van mosterd na die maal. So asof ons ook die klok hoor lui het en nou soos halfdronkes rondhardloop op soek na die simboliese wa om ook op te spring.

Ag nee wat raadslede, moenie ons swaarverdiende belastinggeld uitmors en uitgelag word dat die DA nou dom politiek bedryf en dan weer later tydens verkiesingstyd bakhand by die kiesers vir nog geld te kom vra nie.
– Leon Coetzee, Oudtshoorn

’n Oneer vir Nelson Mandela

Die Oudtshoorn Munisipaliteit oorweeg dit om Voortrekkerweg te verander na Nelson Man­dela Boulevard. Nel­son Mandela is ’n ikoon vir baie Suid-Afrikaners sowel as die internasio­nale gemeenskap van wie Oudts­hoorn baie besoek ontvang. Hy is ge­- durende sy leeftyd en na sy afsterwe op verskeie maniere vereer met toekennings, standbeelde en vernoemings. Ek hoop en glo dat die munisipaliteit deeglike navorsing gedoen het oor be­staande vernoemings van strate na hom. Ek het op die volgende paar afgekom: Nelson Mandela Boulevard (Kaapstad, George en Toronto – Kanada), Nelson Mandela Drive (Pretoria, Bloemfontein), Nelson Mandela­straat / Street (Rustenburg, Potchef­stroom, Rio de Janeiro – Brasilië, Camden – London), Nelson Mandela Ave­nue (Windhoek – Namibië, Harare – Zimbabwe).

Kan die munisipaliteit nie ’n slag uit die boks dink en nie ander munisipa­liteite na­volg met naamsveranderinge nie? Ons almal ken die geskiedenis van Suid-Afrika van die Khoi tot die hui­dige regering, wat oorloë tussen swart en swart, swart en wit en Boer en Brit insluit. Goed of sleg het Voor­trek­kerweg steeds bestaansreg in Oudts­hoorn.

Ek vertrou dat die munisipaliteit ook ’n deeglik koste-analise gedoen het om te bepaal hoe so ’n naamsverandering die munisipaliteit, belastingbetalers, besighede en die publiek wat eiendom langs Voortrekkerweg besit en huur, se sak gaan raak.

Buiten finansiële uitgawes gaan dit ook ’n administratiewe nagmerrie wees. Besighede sal dokumentasie – briefhoofde, brosjures, webblaaie en ander bemarkingsmateriaal – moet aanpas. Instansies sal adresse by selfoonmaatskappye, Telkom, banke, subskripsies, SARS, TV-lisensies, ver­se­kering en ander diensverskaffers moet verander.

Die herbenaming van Voortrekkerweg soos dit vandag lyk en onderhou word, sal Nelson Mandela ’n oneer aandoen. Die infrastruktuur dateer uit die era van die vorige “regime”. Die rand-stene, sy­paad­jies, middelman, straat­lig­te, aanwysings, besproeiing en stokou roosbome en plante dateer uit pre-1994. Die ANC en DA het tydens hul be­­heer geen verbeteringe aangebring nie.

Ek stel voor dat die munisipaliteit Nelson Mandela eerder op ’n gepaste wyse vernoem en vereer en terselfdertyd iets tasbaars en aanloklik vir Oudts­-hoorn se inwoners en talle toeriste oprig. Omskep eerder die verwaarloos­de gras-area langs die museum in ’n mooi plein, of herstel die hangbrug en terrein daar rondom of die verwaarloosde Burgersentrum en vernoem dit dan na Nelson Mandela, eerder as om net ’n naambord te verander.
– Beverley Barnard, Oudtshoorn
(Brief verkort. – Redakteur)

Altyd onmin as name verander

Naamveranderinge van strate, skole, parke en regeringsgeboue veroorsaak altyd onmin in ’n gemeenskap. Oudts­hoorn is geen uitsondering nie.

Hierdie gebeure vind normaalweg plaas na politieke magsoorname. Die nuwe politieke maghebbers wil hulle so gou moontlik binne hul nuwe politieke konteks vestig, en is soms oorywerig om afstand te bring tussen hulle en die koloniale en of die neo-koloniale re­geerders van die vorige regime. Volgens my is so ’n daad nie noodwendig verkeerd nie, maar in ’n land of dorp soos ons s’n, waar daar nog so baie politieke woede uit die verlede was en steeds is, kan vervreemding tussen die onderskeie groepe slegs vererger.

Derhalwe moet die poging ten opsigte van naamverandering met groot omsigtigheid hanteer word. Ons moet nie uit die oog verloor dat elke rasio­nele Suid-Afrikaner ’n plig en verantwoordelikheid het om versoening en vreedsame naasbestaan nie net te pro- pageer nie, maar ook deurlopend en doelgerig daarna te streef.

Ek is ten gunste van naamverande­-ring, veral as die naamverandering deur ’n proses van openbare deelname en kon­sensus bereik word. In die voor­ge­nome naamverandering stel die munisipaliteit slegs een naam voor. Dit sou miskien beter gewees het as daar meer as een naam voorgestel is, en veral as die name deur die publiek aan die munisipaliteit voorsien kon word. As die uiteindelike kies van ’n naam deur ’n deursigtige en demokratiese proses voor­afgegaan is, sal daar vir seker by die algemene publiek tevredenheid en aanvaarding wees.

Die naam van wyle president Mandela is myns insiens al oorvereer, en die verering is welverdiend, maar daar is ook ander bevrydingstryders wat net so ’n groot en duur prys betaal het vir hul betrokkenheid by die stryd teen die apartheidsregering. (Hieroor kan ons ’n verskeidenheid van standpunte huldig).

Ek wil graag die naam van Beyers Naude voorstel as kandidaat vir die voorgenome naamverandering. Hy was ’n wit Afrikaanssprekende Suid-Afri­kaner, gevorm en gegiet in Afrikaner- calvinisme en Afrikaner-nasionalisme. Hy was vermoënd, en binne die konteks van apartheid het daar vir hom ’n rooskleurige toekoms gewag. Ná ’n nug­tere analise van die politieke landskap in Suid-Afrika, het hy besluit om sy volwasse lewe te wy aan die bevryding van alle Suid-Afrikaners. Hierdie besluit het hom duur te staan gekom.

As bevoorregte Suid-Afrikaner het hy alles gehad, maar hy het alles prys- gegee, alles wat vir hom dierbaar is verlaat vir ’n lewe van verguising, verwerping, veragting en vervolging deur sy eie mense. Van al die politieke en eko­no­miese voorregte waarvoor wyle pre­sident Mandela en andere so naarstig­te­lik geveg en so baie opgeoffer het, het Beyers Naude weggestap; vanaf die min wat so baie het, na die baie wat so min het.

Om die kontroversie rondom naam­gewing van persoonlikhede te vermy, kon omgewingsname soos Klein Karoorylaan of Attakwarylaan of Siestarylaan oorweeg word. (Oudtshoorn is omring deur rooi koppe, en die che­mikalie wat in die rooi koppe voorkom, word siesta genoem. Dit is iets wat eie is aan ons omgewing).

Hierdie naamgewing uit ons omge­-wing is uit die aard van die saak uniek, neutraal en nie-provokatief of polities gelaai nie.
Indien die munisipaliteit op ’n naam wil fokus, wil ek argumenteer dat die naam van Beyers Naudé uiters gepas sal wees.

Naskrif: Dan is daar nog twee name van potensiële kandidate vir naam­verandering uit die bruin gemeenskap: Alex la Guma en Dulcie September. Baie van u sal vra wie hulle is. By ge­leentheid sal ek meer oor hulle vertel.
– DA Piedt, Oudtshoorn

Waarom spesifiek Voortrekkerweg?

Ons verwys na die reaksie van mnr Sylvester, Oudtshoorn se burgemeester, in Die Hoorn van 15 Februarie 2018 waarin hy aangehaal word oor die voorgenome naamsverandering van Voortrekkerweg na Nelson Mandela Boulevard.

Volgens die Wes-Kaapse Departement Kultuur en Sport se riglyne vir naamveranderinge is daar ’n voorgeskrewe prosedure wat gevolg moet word met naamsveranderinge in die Wes-Kaap.

Daar is amptelik kennis gegee dat ’n voorstel vir die naamsverandering tydens ’n raadsvergadering ingedien en deur die meerderhied raadslede gesteun is. Die hoofrede vir die naamsverandering sou saamval met mnr Mandela se 100ste verjaarsdag en om sy naam te verewig in die geskiedenis van Oudtshoorn. Geen rede word verskaf waarom besluit is op Voortrekkerweg nie en spesifiek waar­om ’n straatnaam met ’n historiese betekenis blin­de­lings geskrap moet word nie.

Mnr Sylvester het volgens berigte die hoop uitspreek dat dat die naamsverandering reeds teen die KKNK bekragtig sou word. Dié haas waarmee die naamsverandering bekragtig moes word, wek ag­ter­dog en spreek van disrespek teenoor alle inwo­ners van Oudtshoorn.

Ons verwys na die amptelike kennisgewing van die voorgestelde naams-verandering soos ge-plaas in die plaaslike pers en spesifiek die uitnodiging om kommentaar soos geplaas in Die Hoorn van 12 April 2018. In die kennisgewing word inwo­ners van Oudtshoorn ge­vra om skriftelike kommentaar te lewer op die voorgestelde naamsverandering. voor of op 18 Mei 2018, wat nagenoeg 25 werksdae laat om gesprekke te voer met alle inwoners van Oudtshoorn en sinvol de­bat te voer oor die voor­ge-stelde naams­ver­andering.

Ons verwys ook na die Wes-Kaapse Provinsiale Geografiese Naam- ­komitee (WKPGNK) en die voorgeskewe Beleid vir die benoeming en herbenoeming van geo­gra­fiese verskynsels en spesifiek na punt 4.5.5 wat as volg lees: Voordat ’n voorgestelde herbenoe­mingsproses in werking gestel kan word, moet ’n openbare kennisge­wing uitgereik word en ’n openbare deelna­me­proses waarna verwys word in die Bevorde­ring van Administra­tie­we Geregtigheid (Wet 3 van 2000) plaasvind.

Die voorgestelde naams­­veran­dering moet geadverteer word en belangstellende en geaffekteerde partye 90 dae gegun word om kommentaar te lewer. Dit beteken dat die sluitingsdatum vir kommentaar 22 Augustus 2018 is as naweke en vakansiedae uitgesluit word.

Ons rig dus ’n vriendelike dog dringende beroep aan die munisipaliteit om te hou by die beleidsdokument van die Geografiese Namekomitee en ons binne vyf werksdae te verwittig van die alternatiewe sluitingsdatum om kommentaar te lewer.

Ons versoek ook dat die voorsteller van die naamsveranderingsproses, mnr Sylverster, teen die volgende verskyning van plaaslike publikasies (26 April 2018) ’n duidelike en volledige uiteensetting gee waarom hy reken dat Voortrekkerweg se naam vernoem moet word na mnr Nelson Mandela soos vervat in die voorgeskrewe ouditvorm van die Departement Kultuursake en Sport, en om Red Oudtshoorn te voorsien van ’n volledige uiteensetting van die begroting (kosteberaming) van die voor-gestelde naamsverandering, met inligting onder watter afdeling begroot is vir die naamsverandering.

Ons nooi u vriendelik uit om ons te kontak indien meer besonderhede verlang word.

– Hikkie Marais, Leon Coetzee, Hannes Barnard, namens Red Oudtshoorn

Log in with your credentials

Forgot your details?